Kanun yapma sürecinde "meşveret yöntemi"nin(ilgili tüm tarafların ve/veya kamuoyunun görüş ve önerileriyle birlikte kanunun şekillenmesi) uygulanması, değerli konut vergisi meselesinde de görüldüğü üzere, gerekmektedir.
OECD tarafından sınıflandırması yapılan çeşitli meşveret yöntemleri bulunmaktadır. Örneğin, Almanya'da bizim gibi Plan ve Bütçe Komisyonu safhasında danışma yöntemi uygulanırken, Hollanda da bizdeki gibi Vergi Konseyi benzeri kurulları sürece zorunlu olarak dahil etmektedir. Kanada'da vatandaşların parlamentoda dinlenilmesi yöntemi uygulanmaktadır.
Ancak en kapsamlı uygulamalardan biri İngiltere'de başvurulan "meşveret çağrısı"dır. Bu çağrıyla kanun tasarısı kamuoyuna sunularak belli süre içinde görüş ve öneri toplanır ve tasarı buna göre şekillenir. Kasım/2018'de online hizmetler vergisi için böyle bir çağrı yapılmıştır. (Bu çağrıya sadece iki vatandaş bireysel olarak katkı sağlamış; diğer katkı sağlayanlar grup veya kurum mesabesindedir.)
Bu minvalde, meşveret sisteminin kanun hatta tali mevzuat safhalarında için iki yöntem önerilebilir. Birincisi, çağrı ile vatandaşların/ilgililerin görüşüne sunulan taslakların, görüşler toplandıktan sonra revize edilmiş olarak teklifi verenlerce meclise sunulması; ikincisi de vergi kanun tekliflerinin meclise gelmeden önce, Vergi Konseyi'ne danışma organı olarak, danışılarak görüş ve öneri alınmasının zorunlu hale getirilmesidir.
Kaynak makalede, tarafımızca Vergi Konseyi'nin yapısının buna imkan verecek şekilde genişletilmesi ve daha etkin hale getirilmesi önerilmişti. 12 Kasım 2019 tarihinde buna yönelik bir yönetmelik değişikliği yapıldı; ancak daha geniş olarak ve mevzuatın meclise gelmeden önceki son şekillenme durağı olacak şekilde yapılanması ve bu görevi ifa etmesi sağlanmalıdır. Böylece kanun yapma safhası daha muhkem ve verimli olmuş olacaktır.
Kaynak:
Dünya Uygulamalarından
Örneklerle Kanun (Mevzuat) Yapma Tekniği Üzerine Bir Öneri: “Meşveret” (Vergi
Dünyası Dergisi, Kasım, 2019)
